Salı 11 Muharrem 1444 - 9 Ağustos 2022
Türkçe

İşlemin sonuçlanması için görevliye para vermek

Soru

Özel bir şirkette çalışmakta olup görevim şirketin işlemlerini yürütmektir. Ülkemde memurlar işleri aksatır ve sürekli ertelerler. Oysa işlem sadece bir imza gerektirir. İşin geciktirilmemesi için memurlara para vermekteyim. Aksi takdirde gecikme, çalıştığım şirkete çok zarar vermektedir. Yaptırdığım işlerin tümü yasal olup aykırı bir şey yoktur. Bu konuya başkalarına sorduğumda rüşvet sayılmadığını söylediler. Çünkü ben sadece benim hakkım olan bir şeyi alıp kendime yapılacak zulmü bertaraf ediyorum. Ayrıca başka bir hakkı engellemiyor ve başka kimselerin hakkına girmiyorum. Bu konuda görüşünüz nedir?

Cevap metni

Allah’a hamd olsun.

Memurlar, yaptıkları görevleri hakkıyla yerine getirmeleri ve Allah’tan korkmaları gerekir. Başvuru yapanlardan hediye vb. almaları caiz değildir. İşlemleri geciktirmeleri ve para karşılığında işleri yapmaları haramdır. bilmeleri gerekir ki aldıkları paralar haksız kazanç olup ve Rasulullah Sallallahu Aleyhi Vesellem’in lanet ettiği rüşvet kapsamına girer.

Abdullah bin Amr bin As Radiyallahu anhuma’dan rivayet edildiğine göre şöyle dedi: “Rasulullah Sallallahu Aleyhi Vesellem rüşvet vereni ve alanı lanet etmiştir”. (Tirmizi 1337, Ebu Davud 3580, İbn Mace 3113, Elbani sahih demiştir)

Şeyh Useymin Rahimehullah şöyle dedi: “Resmi dairelerde çalışan her hangi bir memur, yaptığı görev karşılığında hediye kabul etmesi caiz değildir. Zira hediye kabul etmenin caiz olduğunu söylersek rüşvetin kapısını açmış oluruz. Şüphesiz rüşvet çok tehlikeli olup büyük günahlardandır. Kendisine hediye verilen memur hediyeyi iade etmesi gerekir ve kabul etmesi helal değildir. Memura verilen para; her ne isim adı altında verilse bile ister hediye, sadaka veya zekat adı altına olsun ister başka isimle verilsin alınması caiz değildir. Özellikle zengin olduğu takdirde zekat alması helal değildir. (Fetava İbn Useymin 18/359-360)

Görevlinin rüşveti kabul etmesi haram olduğu gibi verene de haramdır. Ancak veren kişinin işi gecikmesi veya askıya alınması durumunda zarar görmemesi için para verdiğinde günah sadece alan kişiye yazılıp verene günah yoktur. Bu ruhsat, veren kişi ancak bu şekilde hakkını alabildiği takdirde geçerlidir.

İbn Esir Rahimehullah şöyle dedi: Kendi hakkını elde etmesi veya kendisinden bir zulmü bertaraf etmesi için verilen para, haram olan rüşvete girmez.” (el Nihae 2/226)

El Hattabi de bu görüştedir. (Mealim el Sünen 5/207)

Şeyhulislam İbn Teymiye Rahimehullah da bu görüşü teyit etmiştir: “ Mecmu Fetava 31/287)

En iyisini Allah bilir.

Kaynak: İslam Soru-Cevap Sitesi