Hamd,
yalnızca Allah'adır.
Birincisi:
Mukim kimsenin, ikinci namazı edâ etmekte kendisi
için bir zorluk ve sıkıntı varsa, iki namazı
birleştirmesi câizdir. İki namazı birleştirmek, hüküm
bakımından kısaltarak kılmaktan daha geniştir.
Dolayısıyla namazları kısaltarak kılmak, ancak yolcuya
hastır. İkinci namazı edâ etmekte veya cemaatle kılmakta
bir zorluk ve sıkıntı varsa, iki namazı birleştirmek,
hem yolcu, hem de mukim için câizdir.
Buna göre yolculuğunuz sebebiyle ikinci
namazı vaktinde edâ etmeye gücünüz yetmeyeceğine kanaat
getiriyorsanız, ikâmet ettiğiniz şehirde ikindi
namazını öne alıp öğle namazı ile birlikte
kılmanız câizdir.
Eğer havaalanı köyünüzün veya
şehrinizin dışında ise, namazı kısaltarak
kılabilirsiniz. Havaalanında (veya yakınında) ikâmet
ediyorsanız, namazı kısaltmadan tam olarak kılarsınız.
Değerli
âlim Muhammed b. Salih el-Useymîn -Allah ona rahmet etsin- bu
konuda şöyle demiştir:
"Soru:
Kassim'de ikâmet eden bir kimse, havaalanına gittiği zaman
havaalanında namazını kısaltabilir mi?
Cevap: Evet
namazını kısaltabilir. Çünkü bu kimse ikâmet ettiği
köyünün yapılarını geride bırakmış ve oradan
ayrılmış demektir. Buna göre havaalanının
çevresindeki bütün köyler, havaalanından ayrı
sayılırlar.Fakat havaalanı sakinlerinden olan kimseye gelince,
bu kimse havaalanında namazını kısaltamaz. Çünkü bu
kimse, ikâmet ettiği köyünün yapılarını geride
bırakmış ve oradan ayrılmış sayılmaz."
(eş-Şerhu'l-Mumti'; c: 4, s: 514)
İbn-i
Abbas'tan -Allah ondan ve babasından râzı olsun- rivâyet
olunduğuna göre o şöyle demiştir:
((صَلَّى رَسُولُ الله صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الظّهْر وَالْعصر جَمِيعًا
بِالْمَدِينَةِ
فِي
غَيْرِ خَوْفٍ وَلا سَفَرٍ،
قال
أَبُو الزُّبَيْرِ : فَسَأَلْتُ سَعِيدًا
– أَيْ : ابْنِ جُبَيْرٍ - لِمَ فَعَلَ ذَلِكَ؟
فَقَالَ: سَأَلْتُ ابْنَ عَبَّاٍس كَمَا سَأَلْتَنِي فَقَالَ : أَرَادَ أَنْ لا يُحْرِجَ
أَحَداً مِنْ أُمَّتِهِ.))
[ رواه مسلم ]
"Rasûlullah -sallallahu aleyhi
ve sellem- Medine'de hiçbir korku ve yolculuk hali olmaksızın
öğle ve ikindiyi birleştirerek birlikte kıldı.
Ebu Zubeyr
dedi ki:
- Saîd b.
Cubeyr'e: Niçin böyle yaptı? Diye sordum.
Bunun
üzerine dedi ki:
-Senin bana
sorduğun gibi ben de İbn-i Abbas'a sordum.Bana dedi ki:
- O -sallallahu aleyhi ve sellem-, ümmetine zorluk ve
sıkıntı vermek istemedi (sıkıntıya sokmak istemedi)."
(Müslim;
hadis no: 705)
Şeyhulislâm
İbn-i Teymiyye -Allah ona rahmet etsin- bu
konuda şöyle demiştir:
"Namazı kısaltmanın (kasretmenin)
sebebi; özellikle sefer (yolculuk) halidir. Yolculuk
dışında namazın kısaltılması câiz
değildir.İki namazı birleştirmenin sebebi ise; ihtiyaç ve
özürdür (mazerettir). İnsan, yolculukta ihtiyaç duyduğu
takdirde, yolculuk mesafesi ister kısa olsun, isterse uzun olsun, iki
namazı birleştirebilir. Aynı şekilde yağmur,
hastalık ve diğer sebeplerden dolayı da iki namazı
birleştirebilir.Çünkü bundan kasıt; ümmetten sıkıntı
ve zorluğu kaldırmaktır." (Mecmû'u'l-Fetâvâ; c: 22, s: 293)